Termoska na jedzenie, znana również jako termos obiadowy, to naczynie, które potrafi utrzymać jedzenie ciepłe nawet przez kilka godzin. Pierwsza termoska powstała już w 1892 roku, gdy została wynaleziona przez Sir Jamesa Dewara, który wówczas pracował na uniwersytecie w Oksfordzie. Chociaż początkowo nie potrzebował swojego wynalazku do przechowywania jedzenia ani napojów, ale do swoich eksperymentów chemicznych, termoska szybko zyskała popularność wśród ludzi i znalazła swoje niezastąpione miejsce w gospodarstwach domowych. Jak takie naczynie działa? I jakie możliwości mamy dziś do dyspozycji?

Pozbądź się powietrza

Klasyczne jednowarstwowe naczynie, miska lub garnek są niewłaściwe do przenoszenia termicznie przygotowanego jedzenia, ponieważ utrzymują jego temperaturę tylko przez krótki czas. Właśnie tutaj wkracza termos obiadowy, który w przeciwieństwie do zwykłego naczynia ma dwuwarstwową konstrukcję. Z przestrzeni między obiema ściankami całe powietrze jest usuwane, tworząc próżnię, która praktycznie nie przewodzi ciepła.

W normalnym środowisku dochodzi bowiem do zjawiska fizycznego znanego jako wymiana ciepła, które wykorzystuje wibrowanie cząsteczek do wyrównania temperatury między obiektem (w naszym przypadku jedzeniem) a jego otoczeniem. A ponieważ podgrzane jedzenie zazwyczaj jest cieplejsze niż jego otoczenie, oznacza to jego nieuchronne wystygnięcie.

Natomiast w próżni nie ma żadnych cząsteczek, dlatego próżnia nie przewodzi ciepła. Chłodzenie potrawy zachodzi więc znacznie wolniej, głównie z powodu pokrywy oraz połączenia między pokrywą a samym korpusem termoski, co jest naturalnie najsłabszym ogniwem całego systemu.

Wewnętrzna ścianka termoski jest polerowana, co częściowo niweluje przekazywanie ciepła przez promieniowanie. Pierwotne technologie produkcji "dewarek" były jednak zbyt skomplikowane, dlatego przeszło się na inne technologie i materiały. Pierwotną wewnętrzną ściankę (w przypadku Dewara – mosiężną) zastąpiono szkłem.

Termosy obiadowe – stopniowy rozwój

Szkło w termoskach było co prawda (i czasami nadal jest) hartowane, co oznacza, że ryzyko skaleczenia było bardzo niskie – jednak z drugiej strony termoski zawierające szkło są bardzo podatne na uszkodzenia mechaniczne. Wystarczył niewielki upadek i szkło w termosce pękało. Nawet gdyby tylko "pękło", nie można było mówić o termosie, gdyż pęknięte szkło oznacza jedno – koniec próżni.

Obecnie wracamy do starej dobrej konstrukcji termoski, ale zamiast mosiądzu Dewara mamy nieco bardziej odpowiedni, bardziej nowoczesny materiał – stal nierdzewną. Zlikwidowała ona problemy z pękającym szkłem i jednocześnie poprawiła izolację.

Konstrukcja termosów na jedzenie

Poszczególne termosy są bardzo podobne do siebie pod względem wyglądu. Jeśli chodzi o design, producenci eksperymentują z matowymi lub przeciwnie błyszczącymi powierzchniami i różnymi kolorami, ale w zdecydowanej większości przypadków mają cylindryczny kształt z pokrywą. W przypadku termosów na jedzenie bardziej chodzi o cylindry "przysadziste", tj. w porównaniu z termosami na napoje niższe i o większej średnicy. To dlatego, aby łatwiej można było wyjmować jedzenie i nie pozostawały resztki.

Stal nierdzewna jest idealnym materiałem na termosy, przede wszystkim dzięki swojej wytrzymałości i plastyczności. Ponadto doskonale się poleruje, dzięki czemu wewnętrzna strona lepiej odbija promieniowanie.

Na górnej stronie termosów zazwyczaj znajduje się nakręcana pokrywa, pod którą znajduje się przestrzeń do przechowywania jedzenia. Jak już wspomniano, termosy różnych producentów są wyposażone w różne wykończenia powierzchni. Mogą być szlifowane lub pokrywane cienką warstwą gumy lub plastiku. Taka powierzchnia ułatwia obsługę.

Jeśli przy wyborze termoski na jedzenie poszukujesz jakości, mamy dobrą wiadomość – za naprawdę wysokiej jakości termoskę nie musisz dopłacać zbyt wiele. Widać to również w naszym asortymencie, gdzie za poszczególne modele termosów mówią już nazwy ich producentów, wśród których znajdują się tacy giganci jak Esbit^® czy Stanley^®.