Piaskowanie

Chociaż najczęściej jako materiał ścierny używa się piasku, w praktyce spotkać można także inne materiały: można na przykład użyć wiórów twardego drewna, kruszywa z miękkich skał, kruszywa z pestek czy łupin orzechów, śrutu stalowego, piasku kwarcowego, korundu, śrutu stalowego, śrutu żeliwnego, żużla lub czegokolwiek o podobnych właściwościach (czasem ktoś używa także ścierniwa rozpuszczonego w cieczy), po prostu tego, co akurat firma ma pod ręką.

Sandblasting jest często wykorzystywany przy nożach.

Jaka jest historia piaskowania?

Cały proces piaskowania jest stosunkowo stary – już w roku 1870 został opatentowany przez Benjamina Chew Tilghmana (USA patent 104 408). I trzeba dodać, że już wtedy był to proces znacznie niezdrowy i dziś niezbędne są przy nim środki ochronne, ponieważ osoba pracująca cały czas miała kontakt z piaskiem kwarcowym, więc jeśli ktoś systematycznie go wdychał, to była tylko kwestia czasu, zanim umierał na ciężkie i śmiertelne uszkodzenie płuc dziś znane jako pylica.

Do czego dziś używa się piaskowania i do czego używano go dawniej?

Chyba najczęstszym praktycznym zastosowaniem piaskowania jest dziś obszar inżynierii, gdzie z jego pomocą czyści się odlewy przed dalszym wykończeniem powierzchni (na przykład zwykłym malowaniem). Piaskowanie doskonale usuwa wszelkie ślady obróbki. Dziś do najczęściej używanych metod należy prawdopodobnie piaskowanie pneumatyczne, przy którym części piasku są unoszone przez powietrze, choć swoje miejsce ma również piaskowanie mechaniczne, w którym materiał ścierny rzucany jest przez szybko obracające się łopatki.

Dziś piaskowanie jest też często wykorzystywane w budownictwie do delikatniejszej obróbki kamienia, betonu czy cegieł. Popularne jest też w miastach, gdzie stanowi jedną z kluczowych metod, jak usunąć z murów, fasad, kolumn i innych powierzchni wszelkie farby, nadruki (na przykład graffiti) oraz wszelkie podobne zanieczyszczenia.

Piaskowanie ma również swoje miejsce w sztuce, gdzie wykorzystywane jest jako interesująca i efektowna technika niezwykłego wykończenia powierzchni. To są różne przyciski do papieru, kubki, lustra itp. Piaskować można jednak także rzeczy z ceramiki i drewna. Dziś bardzo popularne jest również piaskowanie reklamowe przedmiotów upominkowych przy użyciu formy nadającej im specyficzny kształt.

Jakie normy państwowe obowiązują u nas dla piaskowania?

„Podstawowe stopnie czyszczenia powierzchni według ČSN ISO 8501-1 odpowiadają DIN 55928, respektive szwedzkiemu standardowi SIS 055900:

• Sa 3 - Czyszczenie strumieniowo-ścierne do czystego metalu. Usuwane są wszelkie widoczne ślady zgorzeliny, rdzy i innych zanieczyszczeń. Powierzchnia ma jednolity metaliczny wygląd.
• Sa 2,5 - Czyszczenie strumieniowo-ścierne do prawie czystego metalu. Usuwane są widoczne zgorzeliny, rdza i inne zanieczyszczenia. Jakiekolwiek pozostałe ślady zanieczyszczenia będą widoczne wyłącznie jako lekkie plamy w formie obszarów lub pasów.
• Sa 2 - Czyszczenie strumieniowe. Usuwane są widoczne niestabilne zgorzeliny, rdza i inne zanieczyszczenia. Wszystkie resztki muszą mocno przylegać do podłoża.
• St 2 - Ręczne i zmechanizowane czyszczenie narzędziowe. Usuwane są niestabilnie przylegające zgorzeliny, rdza i inne zanieczyszczenia.
• St 3 - Ręczne i zmechanizowane czyszczenie narzędziowe. Podobnie jak przy St2, ale powierzchnia musi mieć wyraźny metaliczny połysk.”