Pojęcie „opaska uciskowa“ jest tożsame z „zacisk“ i „turniket“, przy czym tylko to drugie jest obecnie uważane za poprawne i techniczne. Tak czy owak, jest to tekstylna lub gumowa taśma, przeznaczona do tamowania krwawienia tętniczego.

Jaka jest historia użycia Opaski Uciskowej / Zacisku / Turniketu?

Co do historii opaski uciskowej, to pierwszą popularność zdobyła podczas pierwszej wojny światowej jako „opatrunek Esmarcha“ – stał za nim bowiem Johann Friedrich August von Esmarch (urodzony w 1823 i zmarły w 1908). Dziś jednak powyższy termin używa się zazwyczaj dla opatrunku gumowego / kauczukowego (opatrunek Martina). Obecnie powszechnie używa się także u nas terminu „turniket“ z języka angielskiego.

Jak się używa Opaski Uciskowej / Zacisku / Turniketu?

Głównym i najważniejszym powodem istnienia opaski uciskowej / zacisku / turniketu jest zatrzymywanie większego krwawienia tętniczego (powstałego z powodu rany postrzałowej, ciętej lub kłutej albo amputacji kończyny).

Jest przeznaczona jako tymczasowa pomoc w zatrzymywaniu bardzo obfitego krwawienia, jednakże jest to bardzo agresywna metoda, która dalej uszkadza tkankę (prawidłowo zamocowana opaska uciskowa / zacisk / turniket zwykle również dalej uszkadza tkankę, na którą naciska). Prawie zawsze jednak można ją zastąpić opatrunkiem uciskowym lub naciskiem na ranę innym przedmiotem (kamienień, kawałek drewna, ...).

Dla laika zwykle polecana jest jako najlepsza gumowa opaska uciskowa / zacisk, która nie uszkadza tak bardzo tkanki. Zalecana jej szerokość to co najmniej 5-8 cm, ponieważ przy mniejszej mogłoby dojść do uszkodzenia mięśni.

Opaska uciskowa / zacisk jest używana przez odzież i przykłada się ją na odpowiednią zranioną kończynę w podwyższonej pozycji (na dolnych kończynach na udzie, a na górnych na ramieniu). Ponieważ w naszym kraju dostępność służby ratunkowej jest stosunkowo łatwa, obszar unieruchamia się zwykle maksymalnie w ciągu kilku minut. W przypadku, gdyby jednak się nie pojawiła, masz przynajmniej czas przygotować sobie opatrunek uciskowy z twojej apteczki.

W nagłych przypadkach można użyć praktycznie czegokolwiek jako opaski uciskowej / zacisku (złożona chustka, krawat, pasek od spodni, kawałek materiału, ...). Nigdy jednak nie powinna to być rzecz węższa niż 5 cm, więc żadnych sznurków ani Paracord itd.. Jeśli zastosuje się zbyt wąski zacisk, całkowicie zniszczy mięśnie i skórę, a kończynę zazwyczaj pozostaje tylko amputować.

Jakie typy Opasek Uciskowych / Zacisków / Turniketów są dziś powszechnie stosowane w praktyce?

Obecnie zazwyczaj spotykamy się z dwoma podstawowymi najpowszechniejszymi typami opasek uciskowych / zacisków:

• Opaska uciskowa / zacisk / turniket medyczny – zazwyczaj używane są przez lekarzy i pielęgniarki podczas pobierania krwi lub wprowadzania kaniuli dożylnej. Kończynę zaciskają naprawdę minimalnie, mają bowiem tylko jeden cel – aby z kończyny nie odpłynęła krew żylna.
• Taktyczna wojskowa opaska uciskowa / zacisk / turniket – w wojsku dziś bardziej rozprzestrzenione jest słowo „turniket“ jako określenie opaski uciskowej / zacisku, zwłaszcza w połączeniu „wojskowy turniket“. Istnieje kilka typów takowych. Na przykład może być wykonana z wytrzymałej tekstylnej taśmy o szerokości około 50 mm i ma na niej zawsze część zaciskającą / skręcającą i zapinającą + obszar, na którym zapisuje się dokładny czas jej użycia. Jej użycie przewiduje się przede wszystkim na polu walki w zakresie ratowania życia własnego lub kolegi w pobliżu.